Баткенде адискөй журналисттердин тартыштыгы маалымат жаатын аксатып жатат

21.07.2019

Рубрика: Аналитика

Басып чыгаруунун версиясы

Баткен областынын аймагында атайын жогорку билимдүү, дасыккан иликтөөчү, маалымат жаатындагы мыйзамдарды билген сабаттуу журналисттердин жетишсиздиги байкалууда. Адистердин жетишсиздиги аймактагы мамлекеттик жана мамлекттик эмес ЖМКлардын баарында эле бирдей маселе.

Журналисттердин тартыштыгынан улам кээ бир такшалган журналисттер бир эле учурда бир нече ЖМКларда келишимдик негизде же штаттан тышкаркы кабарчы катары кызматташып турушат. Мындай көрүнүш ЖМКлар ортосунда атаандаштыкты аксатып, кызыкчылктардын кагылышы жаралып, ким канча каржат төлөп бералат деген маселеге айланып кеткен учурлары да бар. Бир журналист бир канча ЖМКлар менен кызматташкан учурда каражат көбүрөөк төлөп бералган редакцияны оперативдүү жана сапаттуу маалыматтык материалдар менен биринчи кезекте камсыздап, каражаты тартыш ЖМКларды экинчи кезекке жылдыруу сыяктуу көрүнүш бар экенин Баткендеги ишин токтотпой келаткан жалгыз менчик “Салам” радиосунун директору Улукбүү Амирова белгилейт.

“Албетте ар бир эле ЖМК өз ишинде аудиториясын кеңейтип, туруктуу кармап туруу аракетин жасайт. Эл аралык же каражаты көп ЖМКлар аймактарда өз ишин мыкты билген журналисттерди кармоого кызыкдар болот. Каражатын жакшы төлөп, эксклюзивдүү, сапаттуу материалдарды талап кылышат. Ал эми аймактарда жарнамалык кирешеси аз, каражат табууда мүмүкүнчүлүгү чектелген ЖМКларда күчтүү, өз ишин мыкты билген журналисттерди кармап калууга шарты жок. Анан айла жок, азыраак каражат менен штаттан тышкаркы же келишим менен болсо да бирин-экин даярдыктан өткөн журналисттер менен кызмтаташууга аркет кылат. Бирок, андай учурда да кызыкчылыктардын кагылышы чыгып, иштин жандуу болушуна тоскоолдуктар жаралып калып жатат. Биз деле жаш журналисттерди таптап, кыска мөөнөттүү окуулардан өткөрүп, укугун, милдетин, маалымат менен иштөө чеберчилигин арттырып даярдап, өз аракетибиз менен адис даярдап көрдүк. Бирок андай журналисттер качан көзгө көрүнүп, сапатуу материалдарды жасай баштаганда эле жергиликтүү ЖМКлардан кетип калышат. Ордуна дароо башкасын кызматка алайын десең даяр журналист жок, жаш журналисттер өз укуктарын, милдеттерин, маалымат алуу сыяктуу ишти дароо өздөштүрүп кете алышпайт. Аларды даярдоого дагы убакыт кетет. Ушундайдан жергиликтүү ЖМКларда иш максаттагыдай жүрбөй, аксап калган учурлар бар”, – дейт Улукбүү Амирова.

Баткен областынын аймагында 10го жакын ЖМК расмий ишмердигин алып барса, анын дээрлик тогузу мамлекеттик ЖМКлар. Акыркы жылдары жергиликтүү ЖМКларда кандайдыр бир иликтөө же аналитикалык материалдар чыгып, коомдук талкууларды жараткан учурлары да болгон эмес. Айрыкча чек аралардагы маселелерде, чыр чыккан учурларда маалымат алуу, оперативдүү объективдүү маалыматтар менен камсыздоодо маселе жаралат дейт Баткен областтык мамлекеттик телерадиокомпаниянын жетекчиси Мамажан Бердишев

“Адискөй, же башкача айтканда, дасыккан журналист жок деп наалыбайбыз. Акыркы жылдары биздин журналисттердин маяналары да жаман эмес. Мисалы, врачтарга салыштырмалуу жакшы айлык акы алышат журналисттерибиз. Бирок иликтөө жаатында такшалган журналисттерибиз жок. Анан биздин аймактын өзгөчөлүгү – чек араларда чыр көп катталат. Ошол чек ара маселелерин чагылдырууда, маалымат алууда коомго зыяны тийбей тургандай жайылтууда аксап калып жатканыбыз бар. Расмий маалымат алууда да жергиликтүү чек арага тиешеси бар кызматтар борбордук бийликке карап, бизге маалымат берүүдөн карманып калышат. Кандайдыр бир коомдун кызыкчылыгына айланган же дагы бир көйгөйлөрдү иликтөөдө убакыттын, каражаттын, такшалган журналисттерибиздин жоктугу маселе жаратат”, – деген пикирин билдирет Мамажан Бердишев.

Аймактагы журналисттер арасында маалымат алуудагы көйгөйлөр, укук бузуулар тууралуу өз ара айтылганы менен ушул күнгө чейин бул жаатта атайын укук коргоо кызматтарына же сотко кайрылуулар катталган эмес. Жалпысынан областтын аймагында журналистика жаатында алектенгендердин саны 50дөн ашканы менен, эки же андан көп ЖМК менен кызматташып тургандардын саны арбын болуп, коомдук талкууну жараткан иликтөөлөр жасалган эмес.

Жеңиш Айдаров,
“Журналисттер” КБнын Баткен областы боюнча өкүлү